Wat is een gezonde EBITDA? – Marge en voorbeelden

Er bestaat geen EBITDA-bedrag of EBITDA-marge die voor ieder bedrijf gezond is. Een EBITDA-marge van 15% kan sterk zijn in de ene sector en laag in een andere. Kijk daarom naar de sector, eerdere jaren, vergelijkbare bedrijven en de kosten die na EBITDA nog volgen.

Wanneer is een EBITDA gezond?

Een gezonde EBITDA betekent in de praktijk dat een onderneming voldoende operationeel resultaat behaalt in verhouding tot haar omzet en situatie. Alleen het EBITDA-bedrag in euro’s zegt daarvoor niet genoeg.

Stel dat twee bedrijven deze resultaten behalen:

Bedrijf ABedrijf B
Omzet€500.000€2.000.000
EBITDA€100.000€200.000
EBITDA-marge20%10%

Bedrijf B heeft met €200.000 twee keer zoveel EBITDA als bedrijf A. Toch houdt bedrijf A relatief gezien meer EBITDA over per euro omzet.

Je kunt daarom niet alleen naar het hoogste bedrag kijken.

Heb je het bedrag voor jouw onderneming nog niet bepaald? Dan kun je eerst je EBITDA berekenen vanuit bijvoorbeeld de nettowinst of EBIT.

Wat is een goede EBITDA-marge?

De EBITDA-marge laat zien welk percentage van de omzet als EBITDA overblijft.

De formule is:

EBITDA-marge = EBITDA ÷ omzet × 100%

Stel dat een onderneming €500.000 omzet heeft en €100.000 EBITDA behaalt.

De berekening is:

€100.000 ÷ €500.000 × 100% = 20%

De EBITDA-marge bedraagt dus 20%.

Van iedere euro omzet blijft in dit voorbeeld €0,20 aan EBITDA over voordat rente, belastingen en afschrijvingen worden meegenomen.

Een hogere EBITDA-marge wijst op een hogere operationele marge. Dat betekent alleen niet automatisch dat het bedrijf als geheel financieel gezonder is.

Is een EBITDA-marge van 10%, 15% of 20% goed?

Er bestaat geen universele grens waarbij een EBITDA-marge ineens goed of slecht wordt.

Online worden soms percentages van 10%, 15% of 20% genoemd als richtpunt. Zulke percentages krijgen pas betekenis wanneer je weet om wat voor onderneming het gaat.

EBITDA-margeWat kun je uit het percentage afleiden?
5%Van iedere euro omzet blijft €0,05 EBITDA over
10%Van iedere euro omzet blijft €0,10 EBITDA over
15%Van iedere euro omzet blijft €0,15 EBITDA over
20%Van iedere euro omzet blijft €0,20 EBITDA over
30%Van iedere euro omzet blijft €0,30 EBITDA over

De tabel vertelt bewust niet dat 5% slecht en 20% goed is.

Een supermarkt, softwarebedrijf, bouwbedrijf en adviesbureau hebben namelijk totaal verschillende kostenstructuren. Daardoor kunnen normale EBITDA-marges sterk van elkaar verschillen.

Een gezonde EBITDA verschilt per sector

De sector is een van de belangrijkste factoren bij het beoordelen van een EBITDA-marge.

Een onderneming met weinig vaste activa en hoge marges kan structureel een veel hogere EBITDA-marge behalen dan een onderneming met veel personeel, materiaal en andere operationele kosten.

Dat betekent niet automatisch dat de ene onderneming beter wordt geleid.

Een praktisch voorbeeld is de Nederlandse ziekenhuissector. Uit een benchmark over 2025 kwam voor algemene ziekenhuizen een gemiddelde EBITDA-marge van ongeveer 7,3%. Een algemene regel waarbij alles onder 10% als ongezond wordt gezien, zou in zo’n sector dus weinig bruikbaar zijn.

Ook binnen één sector kunnen grote verschillen bestaan. Omvang, locatie, prijsstelling, bedrijfsmodel en efficiëntie kunnen allemaal invloed hebben op de marge.

Vergelijk jouw EBITDA daarom bij voorkeur met vergelijkbare ondernemingen binnen dezelfde sector.

Zo beoordeel je of jouw EBITDA gezond is

Een EBITDA beoordelen vraagt dus om meer dan één percentage. Je kunt hiervoor de volgende stappen gebruiken.

1. Bereken je EBITDA

Bepaal eerst hoeveel EBITDA de onderneming daadwerkelijk behaalt.

Heb je de EBIT beschikbaar? Dan kun je bijvoorbeeld rekenen met:

EBITDA = EBIT + afschrijvingen + amortisatie

Bij bedrijven met veel afschrijvingen kan het verschil tussen EBIT en EBITDA behoorlijk groot zijn.

2. Bereken je EBITDA-marge

Deel vervolgens de EBITDA door de omzet:

EBITDA ÷ omzet × 100%

Hierdoor kun je bedrijven van verschillende omvang beter vergelijken dan wanneer je alleen naar het EBITDA-bedrag kijkt.

3. Vergelijk meerdere jaren

Eén goed jaar zegt weinig over een structurele ontwikkeling.

Stel dat de EBITDA-marge zich zo ontwikkelt:

JaarEBITDA-marge
202412%
202515%
202618%

De marge stijgt drie jaar achter elkaar. Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat de omzet harder groeit dan bepaalde operationele kosten.

Andersom kan een dalende marge reden zijn om verder te onderzoeken welke kosten sneller stijgen dan de omzet.

4. Vergelijk met soortgelijke bedrijven

Een vergelijking is vooral nuttig wanneer de bedrijven echt op elkaar lijken.

Kijk bijvoorbeeld naar:

  • sector;
  • bedrijfsmodel;
  • omvang;
  • geografische markt;
  • groeifase;
  • product- of dienstenmix.

De EBITDA-marge van een grote beursgenoteerde onderneming vergelijken met die van een lokaal mkb-bedrijf kan een vertekend beeld geven.

5. Onderzoek waardoor de marge verandert

Alleen constateren dat de EBITDA-marge daalt, helpt je nog niet verder.

Onderzoek bijvoorbeeld of:

  • personeelskosten sneller stijgen;
  • inkoop duurder wordt;
  • verkoopprijzen dalen;
  • marketingkosten toenemen;
  • de productmix verandert;
  • omzet groeit zonder dat de extra omzet voldoende marge oplevert.

Daarmee verandert EBITDA van een los kengetal in informatie waarop je kunt sturen.

6. Kijk verder dan EBITDA

Dit is misschien wel de belangrijkste stap.

Bij EBITDA worden rente, belastingen en afschrijvingen buiten beschouwing gelaten. Ook investeringen, aflossingen en veranderingen in werkkapitaal zie je niet simpelweg terug in de EBITDA.

Een gezonde EBITDA is daarom niet hetzelfde als een financieel gezond bedrijf.

Een hoge EBITDA betekent niet automatisch een gezond bedrijf

Stel dat een onderneming de volgende cijfers heeft:

Omzet: €1.000.000

EBITDA: €200.000

EBITDA-marge: 20%

Op operationeel niveau blijft dus 20% van de omzet als EBITDA over.

Maar vervolgens blijkt dat het bedrijf:

  • €70.000 rente betaalt;
  • €120.000 moet investeren in machines;
  • €60.000 aan leningen moet aflossen;
  • steeds langer moet wachten voordat klanten betalen.

De EBITDA-marge van 20% verandert hierdoor niet automatisch. De beschikbare financiële ruimte kan wel onder druk staan.

Dat is een belangrijk verschil.

EBITDA vertelt vooral iets over de operationele prestaties. Voor de totale financiële gezondheid moet je ook kijken naar onder andere schulden, investeringen, liquiditeit en kasstromen.

Wat als je omzet stijgt maar EBITDA daalt?

Een hogere omzet klinkt positief. Toch kan een onderneming groeien en tegelijkertijd een lagere EBITDA behalen.

Neem dit voorbeeld:

Jaar 1Jaar 2
Omzet€800.000€1.000.000
EBITDA€160.000€150.000
EBITDA-marge20%15%

De omzet groeit met:

€200.000 ÷ €800.000 × 100% = 25%

Toch daalt de EBITDA van €160.000 naar €150.000.

De EBITDA-marge daalt zelfs van 20% naar 15%.

De onderneming verkoopt dus meer, maar de operationele kosten zijn harder gestegen dan de omzet.

Dat kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer extra omzet alleen kan worden behaald door veel extra personeel in te zetten, hogere inkoopkosten te accepteren of meer marketingbudget uit te geven.

Dit voorbeeld laat zien waarom meer omzet niet automatisch meer operationele winstgevendheid betekent.

Kan een EBITDA te laag zijn?

Een lage of negatieve EBITDA kan erop wijzen dat de operationele opbrengsten onvoldoende zijn om de relevante operationele kosten te dekken.

Toch moet ook hier naar de situatie worden gekeken.

Een snelgroeiende jonge onderneming kan bijvoorbeeld bewust hoge kosten maken om te groeien. Bij een volwassen onderneming die al jaren een dalende EBITDA heeft, kan dezelfde ontwikkeling een ander signaal geven.

Belangrijker dan alleen “laag” of “hoog” zijn daarom vragen als:

  • Waarom is de EBITDA laag?
  • Is de EBITDA structureel of tijdelijk laag?
  • Hoe ontwikkelt de marge zich?
  • Hoe presteren vergelijkbare bedrijven?
  • Welke kosten veroorzaken de verandering?

Pas daarna kun je de uitkomst goed beoordelen.

Wat is belangrijker: EBITDA of EBITDA-marge?

Voor het vergelijken van operationele winstgevendheid is de EBITDA-marge vaak informatiever dan alleen het absolute EBITDA-bedrag.

Een onderneming met €1 miljoen EBITDA lijkt bijvoorbeeld groter en winstgevender dan een onderneming met €200.000 EBITDA. Als het eerste bedrijf €20 miljoen omzet nodig heeft en het tweede €500.000, ontstaat een ander beeld.

De marges zijn dan:

Bedrijf A: €1.000.000 ÷ €20.000.000 × 100% = 5%

Bedrijf B: €200.000 ÷ €500.000 × 100% = 40%

Dat maakt bedrijf B niet automatisch financieel beter. Het laat wel zien dat EBITDA in verhouding tot de omzet veel hoger ligt.

Gebruik daarom waar mogelijk zowel het bedrag als de marge.

Veelgestelde vragen over een gezonde EBITDA

Is 10% EBITDA goed?

Dat hangt af van de sector en onderneming. Een EBITDA-marge van 10% betekent dat €0,10 EBITDA overblijft per euro omzet. Of dat sterk of zwak is, kun je pas beoordelen door te vergelijken met eerdere jaren en vergelijkbare ondernemingen.

Is 20% EBITDA goed?

Een EBITDA-marge van 20% betekent dat €0,20 EBITDA overblijft per euro omzet. Dat is een relatief hogere operationele marge dan 10%, maar zegt zonder sector- en bedrijfscontext niet dat de onderneming financieel gezond is.

Kan EBITDA negatief zijn?

Ja. Bij een negatieve EBITDA zijn de relevante operationele kosten hoger dan de opbrengsten. Dit kan bijvoorbeeld voorkomen bij startende of snelgroeiende ondernemingen, maar ook bij bedrijven met structurele financiële problemen.

Moet EBITDA ieder jaar stijgen?

Niet per definitie. Investeringen in groei kunnen bijvoorbeeld tijdelijk leiden tot hogere operationele kosten. Kijk daarom naar de oorzaak van de verandering en naar de ontwikkeling over meerdere jaren.

Een gezonde EBITDA beoordeel je altijd in context

Er bestaat geen magische EBITDA-grens die voor ieder bedrijf bepaalt of het financieel gezond is. Kijk daarom niet alleen naar een percentage van bijvoorbeeld 10%, 15% of 20%.

Bereken de EBITDA-marge, vergelijk deze met eerdere jaren en soortgelijke ondernemingen en onderzoek waardoor veranderingen ontstaan. Kijk daarnaast naar schulden, investeringen, liquiditeit en kasstromen. Zo gebruik je EBITDA waarvoor het geschikt is: als belangrijk onderdeel van een bredere financiële analyse.



Laat een reactie achter

Your email address will not be published. Required fields are marked

{"email":"Email address invalid","url":"Website address invalid","required":"Required field missing"}